Graag wens ik je vanaf deze plek fijne feestdagen toe. Ik hoop dat je samen mag zijn met de mensen die je liefhebt en jou ook liefhebben. Tot in het nieuwe jaar!

Als illustrator gebeurt het weleens dat je niet weet hoe je verder moet met een illustratie en een blokkade ervaart in een ontwerpproces. Een soort writers block maar dan voor illustratoren. Een illustrators block? Ik zocht het op en het is inderdaad een gangbare term voor zo’n blokkade, soms zelfs depressie, ook wel artist block genoemd.

Het overkwam mij met de illustraties die ik maak voor het boek Lang Zal Eland Leven. Ik was al een eind gevorderd in het tekenplan; de schetsen voor het boek waren goed gekeurd en ik kon met de uitwerking ervan aan de gang.
Ik experimenteerde met linosnede, omdat ik benieuwd was of dat een goede techniek zou zijn voor het boek. Toch besloten we met z’n drieën, de schrijfster, de uitgeefster en ik, terug te gaan naar de techniek die we bij de start van het project hadden besproken; een combinatie van aquarel, gouache en (grijs) potlood. Op deze manier had ik al eerder een uitwerking gemaakt voor het omslag. Mijn idee was om hierin verder te gaan, met dit heldere kleurpalet. Het werd door de uitgeefster en de schrijfster te fel bevonden en ze vroegen mij dit terug te brengen naar zachtere tinten.
Ik merkte dat ik door deze stappen en de feedback mijn kompas kwijtraakte. Ik voelde veel enthousiasme bij de linosnede evenals de krachtige kleuren en wist niet meer hoe ik het aan moest pakken.

Wat als ik het niet goed deed? Best wel een grote vraag, die misschien verder gaat dan de illustraties, maar wellicht begrijp je iets van mijn onzekerheid.

Op zo’n moment heb je input nodig van iemand die je vertrouwt en wiens creatief inzicht je hoog acht. Ik vroeg mijn man, kunstschilder en productontwerper, om me te helpen. Samen keken we naar wat ik reeds had gemaakt en bedacht aan tekeningen, ideeën, uitwerking in kleur en ook wat het uitgangspunt was bij aanvang. We gingen er systematisch en aandachtig doorheen. We keken naar de goede punten en bespraken wat niet werkte. Zo hielp hij mij uit mijn illustrators block en zag ik hoe ik verder kon.

Inmiddels heb ik een aantal illustraties uitgewerkt en ze getoond aan de uitgeefster en de schrijfster. Tot mijn geluk reageerden zij positief op deze beelden en kan ik verder op de ingeslagen weg.

Ik hoop eind van dit jaar de tekeningen voor het boek afgerond te hebben, zodat ‘Lang Zal Eland Leven’ in het voorjaar van 2024 het daglicht zal zien. Spannend hoor!

Het boek wordt uitgegeven bij Aurora Concepts.

Yun, het eigenwijze meisje dat niet naar de tandarts wil staat nu met haar uitdagende gezichtje op de pagina’s te pronken. De titel ‘Nej! Inte tandlakären!’ (Nee! Niet de tandarts) is op het laatst nog gewijzigd naar ‘Nej! Inte gapa stort!’ (Nee! Ik doe m’n mond niet open!), omdat de eerdergenoemde titel al in gebruik is. Jammer, de eerdere is net iets compacter. Hopelijk werkt deze ook.

Op diverse bladzijden heb ik teksten wat groter gemaakt, het zijn uitroepen van Yun. Bijvoorbeeld: ‘Det var väl inget!’ wat betekent ‘Dat is nog niks!’ of ‘Större än du!’ dit wil zoveel zeggen als ‘Groter of wijder dan jij!’ en ook ‘Jag vet!’ is ‘Weet ik!’.

Hieronder zie je een video ervan.

Het verhaal is uitgegeven bij een Zweedse uitgever en wie weet wordt het in de toekomst vertaald naar het Nederlands en/of Engels. Dat zou leuk zijn voor eigenwijze Nederlandse of Engelse kinderen en hun ouders…

Eerdere blogs over Yun lees je hier en hier.

Door de jaren heen leerde ik dat dat vrijwel nooit het geval is en dat je gewoon moet komen opdagen. Show up! Dat wil zeggen je gaat aan je bureau zitten, pakt dat potlood en vel papier of zet die computer en gaat aan het werk. Iedere dag weer. De ene dag zal het soepeler gaan dan de andere, maar dat is alleszins normaal. Je kunt nu eenmaal niet alle dagen topprestaties leveren.

Onzekerheid

Het Zweedse boek ‘NEJ! Inte tandlakären!’ waar ik de afgelopen maanden aan werkte, nadert de voltooiing en gaat binnenkort naar de drukker. Een kinderboek met heldere tekeningen over een klein meisje dat met frisse tegenzin naar de tandarts gaat. Toen ik de schetsen van de illustraties een heel eind klaar had en de lijn was uitgestippeld, werd ik onzeker over hetgeen ik had gemaakt. Zou het wel goed genoeg zijn? Heb ik alles uit mezelf gehaald om dit juist neer te zetten? Ik liet het er een beetje bij zitten en hoopte op een hierboven beschreven moment van helder inzicht.

Focus en plezier

Ik merkte dat ik het lastig vond om de tandartsenpraktijk weer te geven en de tekeningen toch leuk te houden. Een kille tandartsenpraktijk is een plek waar ik niet graag ben, ik vind het er ook altijd naar ruiken. Hoe geef je een draai aan zo’n ruimte en maak je je tekeningen ervan aantrekkelijk? Ik besloot mijn plezier vooral uit het tekenen van de karakters te halen. Hoe reageren mensen in een dergelijke omgeving, wat zijn hun uitdrukkingen? Daarbij heb ik overdreven met de bepaalde grimassen waardoor ik me daarop kon focussen i.p.v. op bijvoorbeeld het gereedschap van een tandarts. Daar heb ik het niet zo op, brrr! Soms is het een kunst om te zoeken naar dat wat je wel aanspreekt in een project en daar je aandacht naartoe te brengen. Gaan zitten en ermee aan het werk gaan.

Over het randje

De schetsen voor het binnenwerk van ‘Lang zal Eland leven’, mijn andere boekproject, zijn opgezet en deze kan ik verder uitwerken. Wanneer ik de illustraties rangschik en ze op de pagina’s plaats dan krijg ik een goed beeld van het verloop van de tekeningen en het verhaal. Soms zie ik dat het beter werkt wanneer ik het perspectief verander, zodat er net wat meer dynamiek in een pagina ontstaat. Dit vergt eerlijkheid naar mijn werk. Kritisch kijken naar de schets die er ligt en de vraag stellen of deze echt goed is, kan ik er mee doorgaan of is het beter hem aan te passen? En dan opnieuw terug naar de tekentafel. Een proces van schaven, weglaten wat niet nodig is en veranderen wat erom vraagt.

Het is vaak een soort ‘doorduwen’, jezelf net even over dat randje tikken. Hoe makkelijk is het niet om te blijven waar je bent en van daaruit door. Maar juist een stapje verder en jezelf uitdagen, dat is waardoor je groeit. Op dat punt ben ik nu aanbeland binnen het project ‘Lang zal Eland leven’. Wat is al goed en wat heeft nog een twist nodig om het beter te maken? Het is een hoop intern overleg hier, dat begrijp je wel…

Soms zie ik dat het beter werkt wanneer ik het perspectief verander

Om met de woorden van Tom Froese te eindigen: ‘We’re not happy unless we see things coming together in a meaningful way. We’re not happy unless we know that what we’re doing is amounting to something in the end. We’re happiest when we have a sense of purpose.‘

Niets meer aan toe te voegen…

De podcasts van Mr. Tom Froese vind je hier. Een aanrader!

Een tweede boekproject waar ik me dit najaar en winter in heb vastgebeten is het hartverwarmende verhaal ‘Lang zal Eland leven’ geschreven door de getalenteerde Reina Kroodsma.

Reina schrijft met Friese en Nederlandse woorden haar fantasierijke en poëtische teksten. En dit onder de naam Reina & Greetje. Wil je meer lezen over deze naam, kijk dan in mijn portfolio bij haar huisstijl.
‘Lang zal Eland leven’ is eigenlijk een verhaal over een rouwproces, maar zodanig geschreven dat het zowel verdrietig als vrolijk stemt en alle emoties ertussenin. Eland en Eekhoorn zijn beste vrienden, maar Eland merkt dat hij niet meer Hier kan blijven en naar Daar en Verder moet. Eekhoorn wil graag met hem mee, maar voor hem is het geen tijd om naar Daar en Verder te gaan. Zijn plek is nog Hier. Eekhoorn vertelt zijn verhaal aan een meisje met zwart haar en groene ogen met een muis op haar arm.

Het idee bij de illustraties van het boek is om Eland geleidelijk op te laten gaan in het bos waar hij en Eekhoorn samen wandelen. Gedurende het verhaal zul je hem steeds meer zien verdwijnen in de bomen, takken, wolken en de rest van de bosrijke omgeving. Ik ben met de eerste schetsen bezig en ik onderzoek welke techniek hiervoor het beste geschikt is. Waarschijnlijk zal het richting een combinatie van potloodtekeningen, aquarel en plakkaatverf gaan. De omgeving probeer ik in de illustraties wat abstracter te houden en de karakters van Eland, Eekhoorn, het meisje en de muis zullen verder uitgewerkt worden. Waarbij Eland op een gegeven moment dus ook meer abstract zal worden net als het bos.

Het boek zal worden uitgegeven door Aurora Concepts.

Sarah is een Zweedse schrijfster die ik het jaar daarvoor ontmoet had tijdens een schrijvers- en illustratorenfestival in het zuiden van Zweden. We vonden elkaar in onze ideeën en schreven ons in om mee te dingen naar een artist-in-residence verblijf ook in Zweden en dat werd ons, zoals je hierboven leest, toegekend.

Sarah had een aantal teksten klaarliggen over het eigenwijze meisje Yun en haar vader. Yun zegt overal ‘nee’ tegen; ‘nee’ tegen de tandarts, ‘nee’ tegen een kappersbezoek en ‘nee’ tegen een uitje naar het park.

Ik tekende de karakters van Yun, vader en haar hondje, zoals je hier in mijn portfolio kunt zien. Maar daarna bleef het even stil rond Yun, vader en doggy. Sarah had haar boekprojecten die aandacht vroegen en ik de mijne.

Maar dit najaar was het tijd om Yun’s verhaal van de plank te halen. Na afronding van andere projecten haalde ik de map met schetsen weer tevoorschijn en pakte de draad weer op. Ik ging door op een aantal eerder gemaakte tekeningen voor het binnenwerk en in een mum van tijd lagen daar de schetsen voor de andere pagina’s. Het verhaal over Yun die niet naar de tandarts wil gaan kreeg steeds meer vorm.

De schetsen heb ik inmiddels naar Zweden gestuurd en nu hoop ik op een spoedig antwoord van Sarah en de Zweedse uitgever, Idus Förlag. Binnenkort zitten we weer ‘om de tafel’ (niet echt hè, zou wel willen, maar het is gewoon een Zoomgesprek…) om het verdere verloop door te spreken. Maar hier alvast een paar afbeeldingen van de laatste tekeningen.

My wish for you is that you can spend your holidays with your loved ones and that you will feel free of fear and taken care of. Big hug!

Download this image for free (just click and save) and use it as background on your mobile to carry a little warmness with you. Love!

Laat het zich ontvouwen
Laat het zich aandienen
Zonder angst voor stilstand
Zonder stilstaan
Geen vooruitgang

Promise
Great expectations
Of what is
And what will be
Full of surprise and miracles

Let it unfold
Let it come
No fear of stagnation
For without standing still
No progress

Klik op de afbeelding en download de illustratie. Je kunt ‘m gebruiken als wallpaper op je telefoon of print de afbeelding uit en hang ‘m op. Click on the image and download it. You can use it as wallpaper on your phone or print it and hang it above your desk.

illustratie Leonie Verbrugge
tekst Rosalie Heefer

Underlying movement

Beneath the surface

Differing from the uppercurrent

Undertow

Klik op de afbeelding en download de illustratie. Je kunt ‘m gebruiken als wallpaper op je telefoon of print de afbeelding uit en hang ‘m op. Click on the image and download it. You can use it as wallpaper on your phone or print it and hang it above your desk.

A beautiful song that touches me deeply is this one by Ane Brun. I hope you will like it as much as I do.

The woman’s pose in my drawing is inspired by a photo by Brett Stanley.